تبلیغات
به یاد محله و خاطرات گذشته - محله اهراب تبریز
یکشنبه 28 خرداد 1391

محله اهراب تبریز

   نوشته شده توسط: سید ابوالفضل معصومی    

محله اهراب  

از معتبرترین و معروفترین محلات بیست وچهار گانه تبریز یکی هم اهراب است با مردمی توانگر و ثروتمند، انسانهای وارسته و جوانمردان بنام که اسم محله اهراب در میان مردم تبریز همواره با نیکی و نیک مردی اهالی آن مشهور و معروف بود و مردانی از این محله برخاستند که بیشتر آنها نامدار روزگار بودند....


اهراب  از شمال به محله ویجویه (ورجی) و میار میار و قراآغاج از جنوب و شرق به محله لیلاوا و از جنوب به باغات و محله گزران(گارزان) محدود بود.مرکزش سنگک پز خانه میانی (آرا چورک چی خانا) بود و خیابان خیام از شمال به جنوب این محله رادو بخش جدا می کرد . بخش غربی آن مرتبط بود به باغات وزیرآباد و شاووا و بخش شرقی محله اهراب چسبیده است به منطقه ارمنی نشین تبریز ویا خیابان بارون آواک  و از قدیم چشمه باشی اهراب یکی از مراکز مهم این محله بود.

محله اهراب را هشت مسجد بود که معروفترین آنها( مسجد ملا علی اکبر) مسجد ملا حسین، مسجد نجف بیگ نایب   مسجد وزیرآ باد و مسجد گازران می توان نام برد.

آبشخور این محله قنات خواجه میجان (خواجه مرجان) و خامت خان(خان محمد خان) نام داشتند.

اهراب دو قبرستان معروف داشت، یکی قبرستان گجیل که در سال 1304 به بعد در زمان استانداری و فرماندهی لشکر شمال غرب توسط امیر لشکر عبدالله خان طهماسبی به باغ گلستان تبدیل شد که اینک گردشگاه عمومی مردم شهر است و دیگر قورستان شاووا (شاه آباد). قبرستان گجیل از مزارات معروف شهر قدیم تبریز بوده است که درباره آن مطالبی نوشته شده است کلمه گجیل در برهان قاطع به فتح اول بر وزن رجیل به معنی محله و قبرستانی در تبریز آمده است.

معمران این محله از پدران خود، سینه به سینه مساحت این قبرستان را 60 خروار زمین روایت می کردند و قسمتی از آبادی های محلات ویجویه (ورجی)، اهراب، کوچه باغ و میار میار(مهاد میهن) را در خاک آن می دانند. از همین قبرستان عرصه وسیعی که مساحت آن با تخمین بعضی از مساحان محل 12 خروار یا بیشتر بود( هر من تبریز از نظر مساحی زمین 163 متر و هر خروار زمین 16 هزار و 300 متر مربع می شود) تا این اواخر به این نام یعنی گجیل شهرت داشت و شهرداری تبریز در اوایل سلطنت رضاشاه به دستور امیر لشگر طهماسبی تمام معابر آن محل را تخریب و هر چه از لوح و سنگ قبور در آنجا بود بیرون ریخت و به تدریج باغی معروف و گردشگاهی در مرکز شهر به وجود آورد که از چهار طرف باغ، خیابانها و ابنیه و عماراتی در آن محل احداث نمود.

نام اهراب

در تبریز پنج محله قدیمی بود چون سرخاب، سیلاب، چرنداب، گراب که پسوند آنها به کلمه آب ختم می شد که اهراب هم یکی از آنهابود. لغت اهراب از دو بخش( اهر+آب) ساخته شده است اهر در لغت به معنای درخت زبان گنجشک آمده است. یعنی درختان زبان گنجشکی که در کنار آب باشند یا زمینی و منطقه ای که سراسرش پوشیده از درخت زبان گنجشک (قوش دیلی) است آن هم کنار آب.

با توجه به چند مسئله ترکیبات و اجزا و نام محله اهراب مشخص میشود:

1-    این محله از روزگاران بسیار قدیم پوشیده از درخت جنگلی زبان گنجشک بود که درخت سخت چوب و قیمتی داشت به زبان ترکی آذری(قوش دیلی)

2-    قرائن و شواهد نشان می دهد که روزگاری که سراسر جنوب تبریز پوشیده از بیشه زار و جنگل بود محله اهراب و مناطق محدوده آن نیز پوشیده از این درخت بود. در مورد جنگل بودن جنوب تبریز در ارتفاعات یانق داغ استناد شود به نوشته بعضی از جهانگردانی که به تبریز آمده و اوضاع طبیعی و موقعیت تبریز را به دقت مطالعه و تحقیق نموده و نوشته اند که سراسر جنوب شهر تبریز را جنگل و بیشه زار فرا گرفته بود در این مورد راولین سون مینویسد:

... باغها و میوه خانه هایی که در حاشیه سردرود در راسته کوهپایه ها قرار دارد بسیار پهناور است اما با این همه، وسعت و روزبهی کنونی آن فقط پرتو ضعیفی از رونق و غنای پیشین این ناحیه است زیرا روزگاری حومه شهر تبریز تا این مکان امتداد می یافت و تمامی این زمینها پوشیده از بیشه و جنگل بود که تمیز مرز بین یک دهکده و دهکده مجاور امکان نداشت.

راولین سون در سال 1834 میلادی در تبریز بوده در نوشته های خود سراسر جنوب تبریز را جنگل و بیشه دیده است و تعدادی از جهانگردان خارجی نیز در خاطرات خود این مطلب را نوشته اند که وقتی از گردنه صوفیان، تبریز را تماشا کردیم دوساختمان بلند دیدیم به رنگ زرد آجری بسیار با شکوه ( ارگ علیشاه و مسجد کبود) که در انبوهی از سبزینه که سراسر کوهها و حومه تبریز را پوشانیده بود به زیبایی به چشم می خوردند.

از طرفی، در شرح حال فضل الله نعیمی آمده که هواداران او را در تبریز از محله چرنداب و اهراب ویجویه رانده بسوی کوه یانق داغ که پوشیده از جنگل بود فراری دادند و همگی آنان را به دستور پادشاه در آتش جنگل سوزانیدند، یعنی جنگل جنوب تبریز را آتش زدند و هواداران فضل الله نعیمی از فرقه حروفیه را زنده زنده سوزاندند. پس زمانی جنوب تبریز را جنگل و بیشه زار انبوه فرا گرفته بود، دور از واقعیت نخواهد بود که محله اهراب در جنوب تبریز پوشیده از درخت جنگلی بوده به همین نظر نام اهراب به خود گرفته است.

3-به گواهی اکثر مورخان، تبریز دارای صدها چشمه و قنات و آبهای روان بود و به طور حتم و یقین علت بوجود آمدن تبریز در این جلگه رسوبی حاصلخیز در اثر وجود آب بوده است در درجه اول، علت اجتماع مردم در چند هزار سال پیش در این قسمت از آذربایجان جریان آبها در اشکال مختلف و وجود باغات سرسبز و آباد می باشد.

بنابراین، بی مناسب نبوده است که در نامگذاری محلات از پسوند آب به علت ارزش و اهمیت آن استفاده شده است که اهراب هم یکی از اینها است. پس نتیجه می شود وجود آب فراوان سرچشمه گرفته و جاری شده از کوههای جنوبی تبریز با پیشکوههای سهند در تاسیس این محله به نام اهراب کاملا امر مسلم و صحیحی می باشد، یعنی اهراب جائی که در کنار آبهای روان آن درختان زبان گنجشک فراوان روئیده است.

4-حاصلخیزی خاک محله اهراب و توابع آن یعنی کوی گزران، باغات وزیر آباد، زنگوله باغ، شاووا، باغات امامی، طباطبائی و غیره از عوامل رونق و وجود این محله بوده است و تا 50 سال پیش یعنی زمانی که این همه باغات آباد و حاصلخیز و پرنعمت به یغما نرفته و این چنین نابود نشده بود محله اهراب و گزران از زیباترین، خوش آب و هواترین و معتبرترین محلات تبریز بوده و کماکان نیز همان اعتبار و اهمیت تاریخی را دارد.

  منابع استفاده شده در این مطلب :

خاماچی، بهروز. محلات تاریخی و قدیمی تبریز. تبریز: روابط عمومی شهرداری منطقه۳ تبریز.     


معارف دوستان محله اهراب در رقابت ایجاد مدارس جدید

از وقایع قابل ذکر و بسیار ارزشمند در اول مشروطیت تشریک مساعی روشنفکران محلات شهر در برقراری و ایجاد مدارس تبریز است. در هر محله ای جمعی از فرهنگ دوستان و معارف پروران و صاحبان نفوذ و وجوه اهالی جمع شده هیئت هایی تشکیل دادند که مدارس را در برابر فشارهای خارجی و جوهّال و فتنه گران ضد علم و دانش حفظ کنند.

به طوری که در کتاب تاریخ فرهنگ آذربایجان آمده، انجمن معارف در سال 1318 قمری یا 1279 شمسی تشکیل یافت ولی انعکاس سوء آن در سال 1321 قمری یا 1282 شمسی به ظهور رسید و با اغوا و تحریک مغرضان، در این سال به بهانه اخراج مسیوپریم و تعطیل میخانه ها، مدارس جدید نیز غارت گردید و به تحریک عده ای روحانی نما از محمد علی شاه حکم و نامه ای رسید که دستور دادند میخانه ها و مدارس جدید تعطیل شوند( میخانه با مدرسه از نظر فتنه گران یکسان بود) ولی این واقعه از همت معارف دوستان نکاست. باز در سال 1322، شروع به تاسیس مدارس جدید کردند، این بار در صدد بر آمدند در مقابل حمله مخالفین، سنگرهای مستحکم ترتیب دهند بدین جهت پس از استقرار مشروطیت و تغییر رژیم محمد علیشاهی، در هر مرحله ای از تبریز هیئت هایی فرهنگی تشکیل یافت که مدارس جدیدی را تاسیس نمایند و مدارس سابق را حفظ کنند یکی از هیئت های بسیار مهم هیئت معارفی محله نوبر بود.

در میان هیئت های قابل توجه معارف تبریز از همه پیشرفته تر، هیئت معارف محله اهراب بود. این هیئت نیز مدرسه(حیات) را در میان دو محله اهراب و لیلاوا در سال 1327 ه.ق تاسیس نمود و مخارج آن را متعهد شد. اسامی اعضای این هیئت و مؤسسین مدرسه حیات و بزرگان معارف پرور محله اهراب و لیلاوا بدین قرار است:

حاج شیخ علی اکبر خامنه ای، حاج محمد علی اهرابی، حاج محمد صادق قازانچائی ، میرزا حسین واعظ، حاج میرزا آقا فرشی، آقای میر علی اکبر سراج.

 

 

  واقعه اهراب:

در روز دوشنبه نوزدهم شهر رجب المرجب 1326 قمری وقت طلوع آفتاب، صدای شلیک تفنگ از جانب اهراب برخاست و رفته رفته زیاد شد. معلوم گردید که مجاهدین در محله اهراب با کربلایی محمد نایب و برادرش نایب علی اهرابی جنگ می نمایند و کیفیت ایشان این که: این دو برادر رشید از جوانان دلیر و اولاد بزرگ تبریز محسوب می شوند، چنانکه کسی را قوه رد قول ایشان نبود و شهامتشان در دل مردم (چنان) جاگیر شده که کسی را قوه نفس کشیدن در برابرشان نه.

ولی در ظاهر، برادر بزرگ با مردم سلوک خوبی داشت و همسایه و اهل محل را ایذ و اذیت نمی کرد و خوب نگهداری می نمود و در بعضی موارد حمایت و طرفداری از آنها می نمود. امّا در بلوای بزرگ از ملت کناره جویی نموده و می گفت به این کارها رجوعی ندارم، نه به ضرر ملت هستم و نه به حمایت. در خانه خود مینشینم، ولی در باطن بنای تخلف با ملت گذاشته به قدر سی نفر تفنگچی به سر خود جمع کرده بود و نمی گذاشت مجاهدین اهراب تفنگ برداشته به ملت حمایت نمایند. چون اهراب از محل دعوا دور است و تیر رس نیست و همسایه ارمنستان است، متمولین و اشخاصی که در محل جنگ خانه داشتند رفتند در اهراب منزل گرفتند و در تحت حمایت این دو برادر شدند.

چون در این ایام برای مجاهدین خرج لازم بود از تجار و اهالی محله جات کمیسیونی قرار داده بودند که به قدر قوه، از هر کس اعانه گرفته و خرج مجاهدین شود. از کمیسیون چند دفعه قبض نوشتند به معتمدین اهراب و یک یا دو نفر تفنگچی مجاهد فرستادند( که وجه) دریافت نمایند، این دو برادر تفنگچی ها را گرفته، نگذاشتند وجه وصول شود و ثانیا خیال داشتند از اطراف و جوانب تفنگچی به سر خود جمع نمایند و با ملت مثل رحیم خان و شجاع نظام رفتار نمایند.

جناب سردار(ستارخان) هر چه در خفیه و ظاهرا دلیل و نصیحت نمودند قبول نکردند جناب سردار فرمودند:

برادرا، صاحب غیرت و حمیّت امروز باید حمایت ملت نماید نه اینکه به ضرر ایشان حرکت کند. مرا محاله حمایت نداری به ضرر ملت هم مباش و هر چه نصایح مشفقانه نمودند قبول نشد و از احکام حجج الاسلام که فرموده اند:

حمایت به مشروطه به منزله حمایت شهدای کربلا می باشد( شهدایی) که در پیش روی امام حسین علیه السلام شهید شده اند و مخالفین به منزله لشکر ابن سعد که به روی مبارک جناب سیدالشهدا تیر انداخته؛ فرستادند که این، حکم علمای اعلام ماست و اطاعت ایشان واجب است باز قبول ننموده و پاره اش کرد. مجاهدین با غیرت که دیدند حجت تمام شده و( طرف) در مقام انکار ایستاده، دفع ایشان را الزام امور دانسته، یورش بردند و این صدای تیراندازی از دو جانب می باشد در این ایام در جمیع بندرهای محله اهراب، از اهالی یکهزار تومان جمع کرده، دروازه محکم گذاشته، محله را(به صورت) یک قلعه محکم قرار داده بودند. مجاهدین از جانب لیلاوا و قبرستان گجیل( آن محله را) احاطه نموده یورش بردند. آن دروازه بیرون مهاد میهن است و در پیش آن دروازه یک مسجدی است نزدیکی دروازه اهراب، (مجاهدین) از پشت مسجد داخل شدند و از در مسجد زدند، حلقه رزه دروازه یا درب مسجد پاره شد، آنگاه خودشان را به (درون محله) انداختند و دروازه را گشادند.

تفنگچیان کربلای نایب محمد در دروازه بودند و تیر می انداختند، فرار نمودند و از آنجا گریختند و مجاهدین شلیک کنان دور خانه کربلای محمد را گرفتند بعد از زد و خورد بسیار از جانب قبرستان گجیل، هر دو برادر خارج شدند و یک نفر مجاهد را با گلوله از پا در آوردند و به جانب محله کوچه باغ فرار نمودند. داخل خانه و باغچه های آنجا شده از اینجا و به آنجا خودشان را می انداختند.

مجاهدین از عقب ایشان در رسیده بعد از جستجوی بسیار هر دو را پیدا کردند و بعد از زد و خورد دوباره، هر دو را مقتول نمودند و مراجعت کردند و به خانه و باغچه اش آتش زدند نایب علی اهرابی را حسن خان هشترودی در عوض خون مجاهد با گلوله زده بود و نایب محمد در حین فرار و تیر اندازی دچار دو گلوله کاری شده از پا در افتاد.

بعد از اتمام عمل ایشان جناب سردار منادی فرستادند و در محله اهراب ندا نمود:

.... وای به حال آن مجاهدی که در این محله به کسی اذیت و آزار نماید، همه اهالی برادرند، برادر مایند اگر یکی از مجاهدین خلافی نماید به جزایش خواهم رسانید. و محله را به ریش سفیدان و رئیس مجاهدین آنجا، جنابان حاجی محمد و آقا مشهدی هاشم سپردند و فرمودند ذره ای اگر خلاف قاعدگی شود شما را مسئول می دانم. همه اهالی اهراب آسوده و دعاگو شدند.

و این روز جناب مستطاب ثقه الاسلام که بی طرف و در خانه خود گوشه نشین شده بود با هیئت اردبیل، در اهراب به خانه حاجی محمد علی اهرابی تشریف آوردند.

صبح، مجاهدین محله اهراب، مسلح و غیر مسلح، که چندی بود تحت الشعاع مانعیت نایب محمد واقع شده بودند به قدر دویست و پنجاه نفر آمدند به حضور جناب سردار و از سان گذشتند، هر کس تفنگ نداشت، تفنگ گرفته، در جرگه مجاهدین ایستاد و از محله باغمیشه مجددا به قدر سی نفر مجاهد آمده تفنگ گرفتند.

 

خاماچی، بهروز. محلات تاریخی و قدیمی تبریز. تبریز: روابط عمومی شهرداری منطقه۳ تبریز.۱۳۸۱،ص۳۷تا


Buy generic cialis
جمعه 16 آذر 1397 09:06 ق.ظ

Wow many of great facts!
safe dosage for cialis chinese cialis 50 mg cialis arginine interactio generic cialis 20mg tablets cialis bula pastillas cialis y alcoho cialis baratos compran uk 5 mg cialis pharmacie en ligne cialis generico cialis without a doctor's prescription
buy cialis online no prescription
چهارشنبه 14 آذر 1397 05:54 ب.ظ

You said it adequately.!
fast cialis online tadalafil 10 mg cialis usa cost acheter cialis kamagra generic cialis review uk cialis for sale in europa cialis kaufen prices on cialis 10 mg acquisto online cialis cialis usa cost
Cialis prices
چهارشنبه 14 آذر 1397 04:50 ق.ظ

Terrific posts, With thanks!
cialis taglich cialis professional yohimbe generic cialis review uk acheter cialis meilleur pri safe site to buy cialis online cialis daily reviews calis estudios de cialis genricos purchase once a day cialis cialis en 24 hora
buy cialis pills
سه شنبه 13 آذر 1397 05:39 ب.ظ

You said it adequately.!
cialis farmacias guadalajara cialis tadalafil online cialis uk next day cialis en 24 hora cialis 20 mg cost cialis wir preise cialis online deutschland achat cialis en europe buy cialis online viagra vs cialis
Cialis generic
سه شنبه 13 آذر 1397 06:24 ق.ظ

With thanks, A lot of knowledge.

the best site cialis tablets generic cialis 20mg tablets cialis tadalafil generic cialis viagra cialis levitra how does cialis work get cheap cialis achat cialis en suisse cialis 30 day trial coupon cialis generico
Generic cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 06:22 ب.ظ

You reported it fantastically!
only now cialis 20 mg when can i take another cialis buy cialis online cheapest ou acheter du cialis pas cher cialis mit grapefruitsaft estudios de cialis genricos get cheap cialis we use it 50 mg cialis dose cialis kaufen wo generic low dose cialis
buy cials online
دوشنبه 12 آذر 1397 06:04 ق.ظ

Thanks a lot. I value this!
best generic drugs cialis prix de cialis prices for cialis 50mg cialis italia gratis cialis dosage get cheap cialis cialis farmacias guadalajara cialis mit grapefruitsaft cialis reviews cialis 20 mg
Cialis 20 mg
یکشنبه 11 آذر 1397 05:52 ب.ظ

Very good content. Thanks!
buying cialis in colombia what is cialis viagra cialis levitra cialis 200 dollar savings card cialis dosage cialis italia gratis are there generic cialis buy cialis online nz cialis generico online ou acheter du cialis pas cher
buy generic cialis online
یکشنبه 11 آذر 1397 05:38 ق.ظ

You actually expressed this terrifically!
what is cialis buy cialis cialis taglich cialis rckenschmerzen enter site very cheap cialis cialis baratos compran uk buy original cialis wow cialis 20 wow cialis 20 cialis rckenschmerzen
Generic cialis
شنبه 10 آذر 1397 06:19 ب.ظ

You actually suggested that superbly.
when can i take another cialis does cialis cause gout viagra vs cialis vs levitra cialis coupons printable tarif cialis france warnings for cialis side effects for cialis cialis cost cialis 50 mg soft tab dosagem ideal cialis
buy tadalafil no prescription
شنبه 10 آذر 1397 05:15 ق.ظ

Regards. Quite a lot of posts.

cialis herbs usa cialis online cialis prezzo al pubblico prix cialis once a da cialis prices in england cialis generique 5 mg enter site natural cialis cialis generico lilly cialis y deporte cialis for daily use
buy cialis online cheap
جمعه 9 آذر 1397 05:59 ب.ظ

Many thanks! Ample knowledge!

cialis generika wow cialis tadalafil 100mg we like it cialis price does cialis cause gout cialis generico milano i recommend cialis generico cialis 20 mg cut in half chinese cialis 50 mg cialis 10 doctissimo generic cialis pro
Cialis generic
جمعه 9 آذر 1397 06:13 ق.ظ

Thank you! Loads of advice!

fast cialis online cialis usa cost cialis 30 day trial coupon order a sample of cialis cialis official site cialis online click here to buy cialis buy cialis cheap 10 mg cialis 30 day sample preis cialis 20mg schweiz
buy cialis online
پنجشنبه 8 آذر 1397 06:56 ب.ظ

Cheers, Plenty of data.

cipla cialis online tarif cialis france cialis generico order a sample of cialis cialis online holland cialis daily new zealand online cialis cialis 10mg prix pharmaci cialis dosage recommendations tarif cialis france
Cialis prices
پنجشنبه 8 آذر 1397 07:08 ق.ظ

This is nicely put. .
cialis canada cialis ahumada generic cialis tadalafil cialis savings card we choice free trial of cialis buy online cialis 5mg dosagem ideal cialis generic cialis in vietnam where cheapest cialis buy cialis uk no prescription
Buy cialis online
چهارشنبه 7 آذر 1397 06:12 ب.ظ

Very good material. Thank you!
tadalafil click here to buy cialis cialis 5 mg schweiz tadalafil 20mg cialis 20mg purchasing cialis on the internet cialis professional yohimbe cialis en 24 hora american pharmacy cialis the best choice cialis woman
buy tadalafil online
چهارشنبه 7 آذر 1397 06:35 ق.ظ

Helpful content. Cheers!
wow look it cialis mexico cialis coupons printable generic cialis pro cialis generika cialis generico milano cialis reviews viagra or cialis cialis italia gratis cialis tadalafil online discount cialis
buy cheap cialis on line
چهارشنبه 11 مهر 1397 12:42 ق.ظ

Many thanks. Excellent stuff!
cialis tablets for sale tadalafil tablets cialis coupon prescription doctor cialis il cialis quanto costa cialis dosage how much does a cialis cost cialis professional from usa we like it cialis soft gel online prescriptions cialis
buy cialis uk
دوشنبه 9 مهر 1397 12:26 ق.ظ

Nicely put. With thanks!
cialis kaufen cialis flussig walgreens price for cialis cialis uk cialis 5 mg schweiz generico cialis mexico cialis daily new zealand pastillas cialis y alcoho cilas india cialis 100mg cost
canada pharmacies online prescriptions
یکشنبه 1 مهر 1397 04:14 ق.ظ

You said it adequately.!
canadian drugstore prescriptions from canada without canadian pharmacies online prescriptions canadian pharmacy canadian pharmacy viagra safe canadian online pharmacies most reliable canadian pharmacies canada rx canada online pharmacies legitimate canada medications cheap
cialisyoues.com
چهارشنبه 28 شهریور 1397 12:06 ق.ظ

Truly lots of awesome material.
low dose cialis blood pressure cialis dosage amounts cialis generika in deutschland kaufen cialis para que sirve cialis pills cialis 5 mg cialis en mexico precio cialis generic tadalafil buy only best offers 100mg cialis interactions for cialis
http://viagravonline.com/
پنجشنبه 15 شهریور 1397 04:03 ب.ظ

Thanks a lot, Lots of info!

cialis bula cialis en mexico precio cialis 5mg billiger no prescription cialis cheap tesco price cialis estudios de cialis genricos cialis for daily use canadian drugs generic cialis click now cialis from canada cialis generico postepay
northwestpharmacy
چهارشنبه 14 شهریور 1397 07:19 ق.ظ

Wonderful forum posts. Many thanks!
canada online pharmacies legitimate safe canadian online pharmacies drugstore online discount canadian pharmacies cialis from canada canadianpharmacyusa24h is it legal canadian mail order pharmacies how safe are canadian online pharmacies canadian mail order pharmacies canadian medications list
http://cialisky.com/
دوشنبه 12 شهریور 1397 08:46 ق.ظ

Nicely put. Regards!
order a sample of cialis cialis with 2 days delivery get cheap cialis cialis 20mg preis cf generic cialis soft gels when will generic cialis be available does cialis cause gout cialis therapie cialis y deporte cialis 5mg prix
cialisiv.com
یکشنبه 11 شهریور 1397 05:12 ب.ظ

Fine knowledge. With thanks.
precios cialis peru cialis name brand cheap cialis generico postepay cialis flussig cialis side effects dangers tadalafil 10 mg buy cialis online nz acheter du cialis a geneve cialis venta a domicilio tarif cialis france
babecolate.com/buy-cialis-usa.html
دوشنبه 22 مرداد 1397 09:25 ب.ظ

Thanks, A good amount of material.

bulk cialis where do you buy cialis generic cialis cialis 5 mg para diabeticos cialis uk next day prix de cialis link for you cialis price cialis per paypa cialis 5mg prix cialis for sale south africa
Generic cialis
دوشنبه 7 خرداد 1397 09:15 ق.ظ

Really all kinds of great data!
interactions for cialis brand cialis nl buy name brand cialis on line cialis super kamagra we choice free trial of cialis cialis 30 day trial coupon precios de cialis generico tadalafil generic generic cialis at the pharmacy cialis prezzo al pubblico
Cialis prices
پنجشنبه 20 اردیبهشت 1397 09:58 ق.ظ

You said this superbly!
venta cialis en espaa cialis tablets for sale canadian drugs generic cialis brand cialis nl comprar cialis navarr low dose cialis blood pressure dosagem ideal cialis cheap cialis calis weblink price cialis
Viagra for daily use
چهارشنبه 5 اردیبهشت 1397 01:25 ق.ظ

Really a lot of useful information!
buy levitra pharmacy order online buy viagra 100mg buy viagra superdrug online generic viagra pharmacy where can i buy generic viagra online where can i buy viagra online viagra from usa pharmacy how to buy cheap viagra how to get viagra with prescription
Buy cialis online
شنبه 18 فروردین 1397 11:35 ق.ظ

Many thanks! Valuable stuff!
cialis from canada cialis for daily use i recommend cialis generico cialis purchasing cost of cialis per pill click now cialis from canada are there generic cialis cialis dose 30mg fast cialis online we like it cialis soft gel
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30